Taban Gübresi Nedir? Nasıl Kullanılır?

Taban Gübresi Nedir? Nasıl Kullanılır? 19.09.2021


Ekinlerin sağlıklı ve hızlı gelişimi için kullanılan gübreleme çeşitleri arasında taban gübresi önemli bir yer tutuyor. Adı üzerinde, ekinlerin tabanlarından verilen ve onları topraktan gelen hastalıklara karşı daha dayanıklı hale getiren taban gübreleri, ekinlerin kök gelişimlerinde de aktif rol üstleniyor. Taban gübresi aslında tek bir gübre çeşidi değil, farklı içeriklerdeki gübreler taban gübresi olarak seçilebiliyor. Gübre, adını ürün içeriğinden değil, uygulama yönteminden yani işlemin ta kendisinden alıyor. Bu nedenle taban gübresi açıklamaları yaparken aslında taban gübrelemesi işleminin anlatılması daha işlevsel görülüyor. 

Ekinlerin temel besin alma organları olan kökler ve yapraklar gübreleme için hedef görülüyor. Taban gübresi topraktan köke ulaşan besinlere araç olurken, yaprak gübresi ise yapraklar aracılığıyla yapılan gübrelemeyi işaret ediyor. 

Taban Gübresi Nedir ve Ne İşe Yarar?

Tabandan yapılan gübreleme, ekim öncesinde veya meyve ağaçlarındaki gözler uyanmadan evvel gerçekleştirilebiliyor. İşlem sayesinde kolaylıkla toprağa ve köklere nüfuz eden besin maddeleri, gelişimi hızlandırıyor, verim sağlıyor. Ekim öncesi ve göz uyanma döneminde ihtiyaç duyulabilecek besin maddelerini bir arada bulunduran, ilk gübrelere genel ismiyle taban gübresi deniliyor. 

Taban gübreleri, bitkilerin ihtiyaç duyduğu ana bileşenlerden özellikle fosforu ihtiva ediyor. Ekinlerin gereksinimi olan temel maddeler arasında zaten; fosfor, azot ve potasyum yer alıyor. Azot bitkilerin büyümesi için gerekli olurken fosfor köklerin güçlenmesine, yaprak, meyve ve çiçeklerin gelişmesine katkı sağlıyor. Potasyum ise bitkinin hem meyve kalitesini hem de sudan yararlanmasını belirliyor. 

Taban Gübresi Nedir ve Ne İşe Yarar?

Bu bileşenler çoğunlukla topraklarda yeterli miktarda bulunmuyor. Özellikle ekim nöbeti uygulanmayan, sürekli aynı ekin ekilen, gübreleme desteğinde bulunulmayan topraklarda eksiklik oldukça fazla görülebiliyor. Yalnız tarım hataları sebebiyle değil, doğal şartlar nedeniyle de bileşenlerin azalmasına rastlanabiliyor. Örneğin, toprak içine sızan sular, toprağın fazla yıkanmasına ve minerallerin azalmasına neden olabiliyor. Fakir düşen topraklarda ekinler beslenemediği için iyi ürün almak çok daha zor hale geliyor. Taban gübresi yolu ve bileşenlerin desteğiyle, toprağın verim kapasitesi artırılıyor ve ekinlerin kalitesinin, veriminin, fidelerin tutma, meyve ve çiçek olasılığının artması sağlanıyor. Yalnız gübrelemenin beklenen yararı sağlaması için doğru zamanda ve şekilde yapılması büyük önem taşıyor. 

Taban Gübresi Nasıl Kullanılır?

  • Taban gübrelerinin miktarları dekar üzerinden hesaplanıyor. Taban gübresi seçerken dekara kaç kilogram gübre verileceği üzerinden hesap yapabilirsiniz.
  • Tohum ekimi veya fide dikiminde taban gübresi uygulayacağınız zaman, gübrelerin 8-10 cm derinlikte olması gerekiyor. Tohum ve fidelerin 5-6 cm kadar yan tarafında olacak şekilde de gübreleme yapılabiliyor.
  • Meyve ağaçlarına taban gübresi uygulanacağı zaman taç izdüşümü göz önüne alınıyor. Taban gübresi taç izdüşümüne gelecek şekilde uygulanıyor.
  • Taban gübresi verilmeden önce muhakkak toprak analizi yapılması gerekiyor. Aksi takdirde fazla verilen gübreler hem çevrenin kirlenmesine hem de ekinin zarar görmesine neden olabiliyor.

Taban Gübresi Ne Zaman ve Nasıl Atılır?

Taban gübrelemesi, ekim veya dikimin hemen öncesinde yapılabildiği gibi ekim/dikim sırasında da gerçekleştirilebiliyor. Elle veya mibzerle taban gübresi atılabiliyor. Serpilerek, çizgi halinde banda veya ocağa verilerek taban gübrelemesi yapılabiliyor. 

Taban Gübresi Ne Zaman ve Nasıl Atılır?
  • Serpme usulü gübreleme: Serpme yoluyla yapılan gübrelemede, gübre önce toprağa serpiliyor sonra aletlerle gömülüyor. İşlem tamamlandıktan, toprak hazırlandıktan sonra ekime geçiliyor. Gübre tohum derinliğine gömülerek tatbik ediliyor.
  • Bant usulü gübreleme: Genellikle mibzerle yapılan, zaman zaman pulluk ve çapa kullanılarak gerçekleştirilen bant usulü gübreleme ekinlere oldukça fazla yarar sağlıyor. Banda verilen gübreler sayesinde kökler kolaylıkla beslenerek gelişiyor. Özellikle fosfor içerikli gübreler kısa sürede banttan toprağa karışıyor ve daha uzun süre yarar sağlıyor. Serpme ile verilen fosfor kireç ile karışarak verimsizleşirken, bant usulünde bu sorun ortadan kalkıyor ve verim ortalama %10-15 artış gösteriyor.

Taban Gübresi Çeşitleri Nelerdir? 

Dünyada en çok kullanılan taban gübresi çeşitlerinin başında DAP gübresi geliyor. %18 azot, %46 fosfat içeren (18.46.0) gübre, gelişme ve olgunlaşma üzerinde olumlu etki vadediyor. Bunun yanında taban gübresi çeşitleri arasında çinko ve kükürt gibi diğer bileşenlerle zenginleştirilmiş çeşitler de bulunuyor. Ülkemizin topraklarında sıklıkla görülen çinko yetersizliğinin giderilmesine yardımcı olan taban gübreleri, azot, fosfor ihtiyaçlarının yanında kalite ve verim artıran kükürt ve çinkoyu da ihtiva edebiliyor. Benzer şekilde çok sayıda bileşen sunan kompoze gübreler, meyve ve sebze yetiştiriciliğinde taban gübresi olarak tercih edilebiliyor. Kök gelişimi, verim ve kalite desteği sağlayan kompoze gübreler, bitkilerin kökten kolaylıkla alabileceği formda mikro besin elementleri de bulundurabiliyor. Ayrıca, hem azot hem fosfor hem de potasyum bulunduran kompoze gübreler de ilk gübrelemede yani taban gübrelemesinde tercih edilebiliyor. Tuzluluğa karşı hassas olan ekinler için klor yerine sülfat bulunduran özel alternatifler de kullanıcılara sunuluyor. 

Hangi taban gübresi çeşidinin kullanılacağı seçilirken toprak analizinin sonuçlarına, ekilecek ekinin ihtiyaçlarına, mevsim şartlarına dikkat ediliyor. Örneğin zorlu bir kış geliyorsa, ekinlere soğuklara karşı dayanıklılık kazandıracak mikro elementlerin olduğu taban gübreleri daha çok rağbet görebiliyor. Benzer bir şekilde, toprakta potasyum yeterli ancak fosfor ve azot eksikse iki ana bileşenin yoğun olduğu gübreler ilk gübreleme için tercih ediliyor. Buna ek olarak toprak suyu geçirgen ve hafif bünyeli olduğunda da gübre seçimi değişiyor. Bu topraklarda ana bileşenlerin yanında yoğun kükürt ihtiyacı da doğacağından daha yüksek oranda kükürt içeren taban gübreleri fayda sağlayabiliyor. 

Çay tarımında taban gübrelemesi özel bir uygulama gerektiriyor. Taban gübresi mutlaka toprağa karıştırılarak uygulansa da çay tarımının genellikle eğimli arazilerde yapılması ve bölgelerin çok yağışlı olması nedeniyle bazı taban gübrelerinin karıştırılmaması da tercih edilebiliyor. Besin maddelerinin topraktan yıkanmaması ve kök derinlerine ulaşabilmesi için özel geliştirilen, yoğun azotlu özel çay gübreleri de taban gübresi çeşitleri içinde sayılabiliyor. 

Toprağın ve ekinin ihtiyaçlarına göre, taban gübresi ile beraber çiftlik gübresi ve humik asit verilebiliyor. Ayrıca ihtiyaç duyulan, bor gibi mineraller de taban gübrelemesi esnasında uygulanabiliyor. 

Siz de taban gübresi ihtiyaçlarınız için Tarfin avantajlarından yararlanabilirsiniz. Ekonomik fiyat fırsatı, vadeli veya peşin ödeme kolaylığı sunan Tarfin ile tanışmak için hemen Tarfin Mobil uygulamasını cep telefonlarınıza indirebilirsiniz. 

 

 

Taban gübresi ne kadar kullanılır?

Taban gübresinin ne kadar kullanılacağı toprağın bileşen durumuna, ekinin ihtiyaçlarına göre değişiyor. Gereksinim duyulan miktar, dekar üzerinden hesaplanıyor. Çiftçilerimiz, ekinlerine, bölge hava şartlarına, toprak analizi sonuçlarına göre ihtiyaçları olan taban gübresini seçerek kullanım miktarını kg cinsinden belirleyebiliyor.

Taban gübresi faydaları nelerdir?

Taban gübresi, ekim öncesinde veya sırasında uygulanan ilk gübre olarak biliniyor. Toprağa karıştırılarak veya bant usulü ile verilen bileşenler, tohumun, fidenin, meyvenin kalitesini, verimini, ekini dayanıklılığını artırmaya yönelik etki vadediyor. Taban gübresi desteği ile ekinlerin zararlılara ve hava şartlarına karşı daha sağlam hale gelebildiği biliniyor.

Taban gübresi hangi ekinlerde kullanılır?

Birçok ekin taban gübresi kullanılarak desteklenebiliyor. Buğdaydan arpaya mısırdan çeltiğe, ayçiçeği, patates, şeker pancarı ve meyve ağaçları yetiştiriciliğine kadar aklınıza gelebilecek birçok tarım faaliyetinde taban gübresine ihtiyaç duyuluyor.

Benzer haberler

Tarfin Direkt ile Sermayeye Gerek Olmadan Ürün Gamınızı Genişletin!
30.06.2021
Tarfin Direkt ile Sermayeye Gerek Olmadan Ürün Gamınızı Genişletin!

Tarfin Direkt ile tanışmaya hazır mısınız? Sermayeye gerek olmadan ürün gamınızı geliştirmek için siz de Tarfin Direkt'i inceleyin.

Devamını Oku
Salatalık Yetiştiriciliği Nasıl Yapılır?
30.07.2021
Salatalık Yetiştiriciliği Nasıl Yapılır?

Salatalık yetiştiriciliği nasıl yapılır öğrenmek ister misiniz? Salatalık çeşitleri nelerdir, yetiştirme koşulları nasıl olmalı gibi soruların yanıtları için tıklayın.

Devamını Oku
Elma Yetiştiriciliği Nasıl Yapılır?
24.08.2021
Elma Yetiştiriciliği Nasıl Yapılır?

Elma yetiştiriciliği nasıl yapılır merak ediyorsanız Tarfin Blog'dan okuyabilirsiniz. Elma yetiştiriciliği hakkında bilgiler için tıklayın.

Devamını Oku