taboola

Külleme Hastalığı Nedir? Nasıl Mücadele Edilir?

Külleme Hastalığı Nedir? Nasıl Mücadele Edilir? 22.06.2021

Farklı bitki türlerinde sık sık görülen külleme hastalığı, halk arasında basıra adıyla da anılıyor. Nemli ortamlarda daha sık rastlanan hastalık, yağmurdan, çiğden sonra hızlı yayılma özelliği gösteriyor. Alt yapraklardan ilerleyerek kısa sürede tüm ekini saran külleme, taze yaprak ve sürgünleri de etkisi altına alabiliyor.

Yapraklarda un serpilmiş gibi puslu ve tozlu bir görünüm yaratıyor. Beyazlayan yapraklarda öbek öbek kümelenme görülüyor.  Lekelenme artarak yaprağın ve ekinin tüm yüzeyini kaplayabiliyor. Hastalığa zamanında müdahale etmek, hasarın en aza indirilmesinde önemli rol oynuyor. Mantar kaynaklı olan külleme, görülür görülmez mücadele start alıyor. 

Hemen uygulamayı indir, fiyatları karşılaştır.

Erysiphe, Podosphaera, Oïdium ve Leveillula mantarlarının etkinliği ile ortaya çıkan hastalık, biyotrofik mantarlar kaynaklı bir sorun olarak tanınıyor. Canlı bitki hücrelerinden beslenen mantarlar, yaşayan bir mahsül bulamadığında hayatta kalamıyor, müdahale edilmediğinde canlı bitkinin her yerini sarıyor.

Fungal sporların, yaprak yüzeyinde çimlendiği, büyüyerek dallandığı kayıtlara geçiyor. Çoğu, bitki yüzeyinin dışında kalan mantarlar, rüzgarla, yağmurla, böceklerle hatta tarlada, serada çalışanların kıyafetleriyle bile yayılabiliyor. Ortalama 18 ile 25 derece arasında hızla yayılan mantarlar, yüksek nemde çimlenerek gelişiyor. Ancak seralardaki rüzgar ve kuraklığın da hastalığı hızlandırdığı not düşülüyor. 

Leveillula Taurica Latince ismiyle literatürde yer alan külleme hastalığı, büyük ölçüde ürün, kalite ve verim kaybına yol açıyor. Hastalığın konukçuları arasında domates, biber, patlıcan, patates gibi sebzeler, meyve ve orman ağaçları yer alıyor. Bulaşıcı bir hastalık olan külleme, ülkemize iklim özellikleri nedeniyle çoğunlukla İç Anadolu’da ve Akdeniz Bölgesi’nin iç kısımlarında görülüyor.

Külleme Hastalığı Belirtileri Nelerdir?

Külleme Hastalığı Belirtileri Nelerdir?

Külleme hastalığı belirtileri çoğunlukla ilk olarak yaprağın üst tarafında görülüyor. Beyaz ve kabarık koloniler halinde fark edilen külleme, biber gibi bazı ekinlerde ise yaprak altında kümelenebiliyor. Bu değişikliğin nedeni ise biberde, yaprak altında daha fazla gözenek bulunmasıyla açıklanıyor.

Külleme hastalığı görülen biberlerin yapraklarının üstünde sarı benekler fark ediliyor. Çok şiddetli hastalık salgınında, yaprak üstünde de koloniler gözle görülebiliyor. Bazı biberler, külleme enfeksiyonu olduğunda enfekte olmamış yapraklarını dökerek belirti veriyor. Beyazlaşma, hastalık ilerledikçe kahverengileşmeye ve grileşmeye doğru evriliyor. Sararan, kıvrılan, dökülen yapraklar, küllemenin belirtileri arasında gösteriliyor. 

  • Külleme hastalığı olan ekin zayıf düşüyor. 
  • Çiçek açmama görülüyor. 
  • Ekinlerin meyveleri tatsız olabiliyor. 
  • Yaprak ve meyve dökümü göze çarpıyor. 
  • Beyazlama, alandaki diğer bitkilere de yayılarak görülme sıklığı genişliyor. 

Külleme Hastalığı Hangi Bitkilerde Görülür?

Tarım ve Orman Bakanlığı’nın yayımladığı Yaprağı Yenen Sebzelerde Külleme adlı talimat belgesine göre, geniş bir konukçu dizisine sahip olan mantarlar, tere, roka, marul, nane, ıspanak, semizotu, havuç, yabani havuç, kereviz, kişniş, anason, dereotu, rezene, maydanoz yetiştiriciliği, yabani maydanoz, kabakgiller, bağ, hububat ve çeşitli süs bitkilerinde görülebiliyor. Ayrıca, kestane, lale ağacı, çınar, fındık meşe, kızılcıklar, kiraz, kayısı, elma, ayvada külleme, şeftali nektarin, erik, çilek, üzüm, tütün, domates, biber, fasulye, salatalık, patlıcan, pancar, ayçiçeği, nane, hanımeli, gül, ortanca, lupinus gibi bitkilerde de külleme hastalığına rastlayabilirsiniz.

Özellikle bamyada külleme hastalığı sıkça karşılaşılan bir durum olarak biliniyor. Bamyada külleme hastalığı, bamyaların yapraklarında ve meyvelerinde görünen, genellikle beyaz lekeler ve kaplamalarla belirginleşen bir fungal hastalık oluyor. Bu hastalık genellikle nemli ve serin hava koşullarında yayılıyor, bu nedenle bitkileri bu tür koşullardan korumak fazlasıyla önem taşıyor.

Bamyalarda külleme hastalığının yayılmasını önlemek için sağlıklı fidan seçimi, düzenli gözlem, etkilenen yaprak ve meyvelerin hemen temizlenmesi ve iyi bitki bakımı gerekiyor. Kimyasal fungisitler, hastalık ciddi bir sorun haline geldiğinde kullanılabiliyor, ancak doğal ve organik önleme yöntemleri de tercih etmek her zaman daha etkili oluyor. Yapraklar ve meyveler üzerindeki lekeleri tanıyarak ve hızla müdahale edip, bamya yetiştiriciliği konusunda verimini artırmak mümkün olabiliyor.

Asmada külleme hastalığı için de doğal yollarında ise külleme hastalığına karşı kimyasal olmayan doğal çözüm yöntemleri arasında düzenli budama ve havalandırma yer yer alıyor. Bu, bitkiler arasında daha fazla hava dolaşımı sağlıyor ve hastalığın yayılma riskini azaltıyor. Ayrıca, bitki bakımına özen göstermek de önem taşıyor, çünkü sağlıklı ve güçlü asmalar, hastalıklara karşı daha dirençli olma eğilimi gösteriyor. Asmda külleme için toprak analizi yaptırarak besin eksikliklerini düzeltebilir, uygun sulama ve gübreleme uygulayarak bitkilerin sağlığını destekleyebilirsiniz. Bitki artıklarını temizleyerek ve hastalıklı yaprakları zamanında atarak da külleme hastalığının kontrol altına alabilirsiniz.

Külleme Hastalığıyla Nasıl Mücadele Edilir?

Külleme hastalığı mücadelesinde kültürel ve kimyasal yöntemlere başvurulabiliyor. Teknikler ekin cinsine göre değişebiliyor. Düzce Tarım İl Müdürlüğü’nün Külleme bildirisine göre, kültürel mücadele yöntemleri şöyle sıralanıyor: 

  • Bahçelerin bakımlı tutulması gerekiyor. 
  • Budama yapılması, fazla dalların çıkarılması ağacın yapraklarının güneş ve hava almasını sağlayarak yayılımı azaltıyor. 
  • Ocak içerisine güneş girmesi ve hava sirkülasyonunun sağlanması, hastalığa karşı önlemler arasında sayılıyor. 
  • Yılda iki kez dip sürgünlerin alınması gerekiyor. 
  • Yabancı ot temizliği önem taşıyor. 
  • Dökülen enfekte yaprakların tırpanla toplanması, yakılarak imha edilmesi öneriliyor. 
  • Hastalıklı zurufların da imha edilmesi tavsiye ediliyor. 

Diğer ekinler için verilen kültürel mücadele önerileri arasında, 

  • Sıra arası, sıra üzeri mesafesi korunarak ekim - dikim yapılması 
  • Dengeli gübreleme yapılması, gereksiz ve aşırı azot tatbikinden kaçınılması 
  • Dirençli çeşitlerin seçilmesi, 
  • Gübrelemede kalsiyum içeren besinlerin tercihi 
  • Seralarda doğru havalandırma ve nem dengesinin sağlanması 
  • Meyve ağaçlarının sezon başında budanması 
  • İşçilerin ekinlerle uğraşırken sık kıyafet değiştirmesi 

Yukarıda belirtilenler külleme hastalığı tedavisinde yapılması gerekenler arasında yer alıyor. 

Külleme Hastalığıyla Nasıl Mücadele Edilir?

Külleme İlacı Ne Zaman Kullanılmalıdır? 

Kabak yetiştiriciliği, şeker pancarı, çilek yetiştiriciliği, asma ve süs bitkilerinde kükürtlü bileşiklerin kullanımı mücadeleye destek oluyor. fungal

antagonistler (Ampelomyces quisqualis) ve kimi ekin aktivatörleri ile mücadele 

yapılabiliyor. Küllemeye karşı kimyasal mücadelede pestisit - ilaç kullanımı öne çıkıyor. Serin ve rüzgarsız havalarda yapılması gereken Uygulamaların hastalığın fark edildiği gibi başlanması gerekiyor. İlaçlama zamanı ekine göre değişiyor.

  • Sebzelerde sistematik ilaçlar 18-20 gün arayla, diğerleri 10 günde bir uygulanıyor. 
  • Tahıllarda külleme söz konusu olduğunda, hastalığın üst taraflara ilerlediği durumda, bayrak yaprağa bulaşın önlenmesi için yeşil aksamın ilaçlanmasına başlanıyor. İlaçlar, önerilen dozlarda yaprak alt ve yüzlerini kaplayacak şekilde uygulanıyor. 
  • Bağ küllemesi durumunda ilaçlamaya sürgünler 25-30 cm olunca başlanıyor. Taç yapraklar dökülünce ikinci ilaçlama yapılıyor. Koşullara göre, tanelere ben düşmeye başlayana kadar ilaçlamaya devam edilebiliyor. 

Tarım ve Orman Bakanlığı’nın Fındıkta Külleme adlı makalesine göre, ilaçlama önceki yıllardaki hastalık yoğunluğuna göre belirleniyor. İlk defa çıkıyorsa, belirtiler görülür görülmez ilaçlamaya başlanıyor. P. guttata’nın neden olduğu hastalıkta, eğer daha önce hastalık görüldüyse, yapraklar normal büyüklüğe geldiğinde belirti olmadan ilk ilaçlama yapılıyor

 Erysiphe sp.’nin neden olduğu külleme hastalığı söz konusu olduğunda, önceki yıllarda hastalık görüldüyse, meyve (çoranak) bağlama döneminde ilaç uygulanmaya başlanıyor. İkinci ve diğer doz aşılara, hasada kadar devam ediliyor. Son ilaçlama ile hasat arasında önerilen süreye uyulması önem taşıyor. İlaç seçiminde Bakanlık tarafından sunulan “Bitki Koruma Ürünleri Veri Tabanı” tavsiyeleri dikkate alınıyor, doz da önerilere uygun olarak veriliyor. İlaçlamada sırt pülverizatörü veya hidrolik bahçe pülverizatörü kullanılabiliyor. 

Bağda Külleme İlacı Ne Zaman Atılır?

Bağda külleme ilacı ne zaman atılır diye merak ediyorsanız uygulama zamanı, hava koşullarına ve üzüm asmalarının büyüme evresine bağlı olarak değişiyor. Genellikle nemli ve serin dönemlerde, yapraklar açıldığında veya meyveler olgunlaşmaya başladığında ilaçlama yapmak daha etkili olabiliyor. Düzenli izleme, hastalık belirtileri tespit edildiğinde hızlı bir müdahale sağlıyor ve uygun ilaçların seçimi yerel şartlara bağlı olarak değişebiliyor. Uygulama zamanı ve ilaç seçimi için yerel tarım uzmanlarından yardım alabilirsiniz. Bu sayede üzüme külleme ilacı ne zaman atılır sorunuza bir profesyonelden yanıt almanın güvenini yaşayabilirsiniz.

Külleme Hastalığı Tedavisi

Külleme hastalığı tedavisi hastalıkla mücadelede, kimyasal ve kültürel mücadele olmak üzere iki temel yöntem kullanılarak gerçekleştiriliyor. Kimyasal mücadele, ilaç tedavisini içeriyor ve hastalığın önlenmesinde koruyucu ilaçlamalar etkili olabiliyor. Farklı külleme hastalığı ilaçları piyasada bulunsa da doğru mevsimde kullanılması her zamam büyük önem taşıyor. Yanlış mevsimde kullanılan en etkili ilaç bile hastalığın yayılmasını engellemede yetersiz kalabiliyor.

Külleme hastalığı patojenlerinin bulaşma kaynaklarının azaltılması için her zaman dökülen yaprakların yok edilmesi gerekiyor. Bu, kültürel mücadele olarak adlandırılan önlemler arasında yer alıyor.

Külleme hastalığı tedavi yöntemlerinin etkinliği, hastalığın yayılma seviyesi ve uygulanan yöntemlerin doğru şekilde uygulanmasına bağlı olarak değişiyor. Bu nedenle, hastalıkla mücadelede uzmana başvurmak her zaman önem taşıyor.

Külleme hastalığı, farklı ekinler yetiştiren çiftçilerimizin yaşadığı en büyük sorunların başında geliyor. Hemen hemen her çiftçinin problemi olan külleme hastalığı ile mücadelede ihtiyaç duyduğunuz kimi gereçleri, tarımsal ihtiyaçlarınızı Tarfin Mobil aracılığıyla karşılayabilirsiniz. Tarfin, zengin ürün çeşidi, farklı ürün fiyatlarını hemen karşılaştırma avantajı, ödeme alternatifleri bulunduran yeni nesil alışveriş sistemi ile sizlerle. Tarfin ile tanışmak için Türkiye’nin dört bir yanındaki Tarfin satış noktaları adreslerini ziyaret edebilirsiniz. 

Külleme hastalığına ne iyi gelir?

Külleme hastalığına karşı uygulanabilecek kültürel ve kimyasal savaşım teknikleri bulunuyor. Yabani ot temizliği, budama, ocaklar arası önerilen aralığın korunması, bahçenin bakımlı tutulması, dökülen yaprakların alınması gibi kültürel çalışmaların yanında ilaçlama da tercih edilebiliyor. Külleme görüldüğünde genellikle kültürel çabalar tek başına yeterli olmuyor ve kimyasal mücadeleye gereksinim duyuluyor.

Bitkilerde külleme hastalığı neden olur?

Bitkilerde külleme hastalığı neden olur diye merak ediyorsanız bitkilerde külleme hastalığı kuraklıktan, havasızlıktan, düşük güneş teması veya nemden dolayı artabiliyor. Rüzgarla, çiftçilerin kıyafetlerindeki bulaşık mantarla, yağmurla bulaşabilen haftalık, mantarların uygun ortamı bularak ekinlere tutunması sonucu başlıyor. Hastalığa sebep olan mantarlar, zararlıların dolaşımıyla da yayılabiliyor.

Külleme hastalığı nasıl engellenir?

Hastalığı tam olarak önlemek büyük oranda mümkün olmuyor. Ancak fındık gibi çok yıllık bitkilerde daha önce külleme görüldüyse, belirtiler başlamadan önce önlem için ilaçlama yapmak, etkili bir engelleme yöntemi olarak kayıtlara geçiyor.

share

Benzer Haberler

Patates Böceği Nedir? Zararları Nelerdir?
24.04.2021
Patates Böceği Nedir? Zararları Nelerdir?

Patates böceği çiftçilerimiz tarafından yakından tanınıyor. Bilmeyenler için patates böceği nedir, zararları nedir sorularını sizler için yanıtlıyoruz.

Devamını oku
Tarfin’in Kurucusu ve CEO’su Mehmet Memecan, 5Tech.tv’ye Konuk Oldu
31.10.2021
Tarfin’in Kurucusu ve CEO’su Mehmet Memecan, 5Tech.tv’ye Konuk Oldu

5tech.tv yayınlarının konuğu Tarfin'in Kurucusu ve CEO'su Mehmet Memecan oldu. Yayının tamamını hemen izleyebilirsiniz.

Devamını oku
Tarfin, Canlı Hayvan Satışı Hizmeti ile Yanınızda
10.04.2024
Tarfin, Canlı Hayvan Satışı Hizmeti ile Yanınızda

Canlı hayvan alışverişleriniz Tarfin ile çok daha avantajlı. 12 aya varan ödemeler ile siz de canlı hayvan alışverişinde Tarfin'i tercih edebilirsiniz. Bilgi için tıklayın.

Devamını oku